<title_newspaper="Trybuna Ludu">
<title_article=Drogi i manowce polskiej inteligencji mieszczaskiej>
<author_1="">
<author_2="">
<language="pl">
<style="press">
<year="1952">
<month="1">
<date="1952-01-11>
<period="d">
<status="1_obieg">
<support="paper">
Cykl powieciowy Brandysa  jedna z cel niszych pozycji w naszej literaturze powojennej  podejmuje ambitn prb nawietlenia problematyki polskiej inteligencji, zobrazowania przemian w jej wiadomoci, stanowicych odbicie procesw dziejowych w epoce, kiedy wiat podzieli si na dwa obozy. Tomy cyklu, pisane w cigu 4 lat, pozwalaj przeledzi ewolucje wyzwalajcej si spod wpyww psychologizmu twrczoci Brandysa w kierunku coraz bardziej wiadomego nowych zada pisarstwa.
Wychowany w polskich tradycjach mieszczaskich inteligent Jakub Gold (Sajnson) w okresie midzywojennym pada ofiar ucisku i przeladowa z racji swego pochodzenia, a podczas okupacji przeywa martyrologi, jako yd. Niedorozwj wiadomoci spoecznej Golda przeszkadza mu dostrzec spoeczne korzenie dyskryminacji narodowociowej, zrozumie zwizek midzy uciskiem rasowym i klasowym. Pozbawiony kontaktu z jakkolwiek grup spoeczn, walczy samotnie o nieistniejc bezklasow sprawiedliwo. W kocu przypadkowe zetknicie z komunistami pomaga mu zrozumie sens zjawisk spoecznych.
Podobnie, jak cay cykl, ksika demonstruje duy kunszt pisarski, subtelny rysunek psychologiczny. Sabe jej strony  to czstkowo obrazu spoecznego, mao zrnicowane rodowisko spoeczne.
Antygona przedstawia dzieje buruazyjnego drapienika dla ktrego jedynym motorem dziaalnoci jest pienidz, usprawiedliwiajcy wszelkie zbrodnie. Ale Ksawery Szarlej, bohater ksiki, jest midzynarodowym aferzyst, jest przestpc kryminalnym nawet w rozumieniu buruazyjnego kodeksu karnego, nie za typowym rekinem kapitalistycznym, ktrego nie mniejsze przecie przestpstwa usankcjonowane s przez prawo, koci, buruazyjn moralno. Oto, co przytpia ostrze spoeczne ksiki. W ogle buruazji wielkopolskiej stycznej z jej interesami, kontaktami z zagranic nie ma w powieci ktrej to spoeczne jest ubogie.
Jeli Jakub Gold nie widzi walki klas, to Julian Szarlej (Troja miasto otwarte) nie chce jej widzie. Ten przerafinowany intelektualista-kosmopolita, autor hermetycznych essayw ucieka od rzeczywistoci w sfer przey estetycznych. Opisujc w pamitniku zncanie si policji faszystowskiej nad ludnoci Woch, dodaje: Widok ten odsuwam rk poza brzeg pamici. 
</support>
</status>
</period>
</date>
</month>
</year>
</style>
</language>
</author_2>
</author_1>
</title_article>
</title_newspaper>
